<title_newspaper=Przekrj> 
<title_article=Mody Sienkiewicz> 
<author_1=Jan Boski>
<author_2=> 
<language=pl> 
<style=press>
<year=1951>
<month=5>
<date=1951-05-20>
<period=w>
<status=1_obieg>
<support=paper>
Niedarmo by felietonist Niwy i Gazety Polskiej, wytrwale szturmujcym feodalne szace; niedarmo by autorem pierwszego tomu Pism, Szkicw wglem, listw z podry i Ameryki. Lecz dla czytelnika z roku 1890 by ju Sienkiewicz przede wszystkim autorem Trylogii, kapitalnym powieciopisarzem szlacheckiej Polski XVII w. W roku 1914 by laureatem Nobla, autorem niejako kanonizowanym za ycia, na ktrego mao kto odway si podnie krytyczne spojrzenie. Autora Quo vadis przywalono gr a groteskowych pochwa, pasowano go na wieszcza, porwnywano z Mickiewiczem; odbrzowiajce ataki nie znajdoway u publicznoci posuchu.
Dzi przychodzi czas na now ocen jego twrczoci; ale potne tomy jego powieci tak usuny w cie pierwsze prace Sienkiewicza, e mao kto zdaje sobie na pierwszy rzut oka spraw, jak bardzo s one od Rodziny Poanieckich i Wirw rne, jak bardzo realistyczne i postpowe.
Sienkiewicz urodzi si na wsi, w niezbyt zamonej rodzinie szlacheckiej; ale modo spdzi ju w Warszawie. Ten geograficzny szczeg nie jest bez znaczenia. W r. 1863 rodzice sprzedaj majtek i kupuj domek na Pradze, przechodzc z ycia ziemiaskiego na inteligencki chleb. Zjawisko byo powszechne: szlachta deklasowaa si na skutek zmiany warunkw gospodarowania.
Modzi szlachcice zalewaj szkoy wysze. Z (pord nich rekrutuj si lekarze, inynierowie, prawnicy. Po niefortunnym pobycie na medycynie, zapisuje si Sienkiewicz na sekcj historyczn Szkoy Gwnej: by wtedy modziecem redniego wzrostu o cigej, smagej twarzy, usposobienia agodnego; wty, chorowity, przed egzaminami mocno zakopotany i na uboczu trzymajcy si, zwraca na siebie sab uwag kolegw; tak, e gdy zapewniono nas, e Sienkiewicz napisa pikn powie rozemielimy si serdecznie  pisze witochowski.
</support> 
</status> 
</period> 
</date> 
</month> 
</year> 
</style> 
</language> 
</author_2> 
</author_1> 
</title_article> 
</title_newspaper>